Uitgever Schmid jr. groeide op met boeken en schaken

H. Kramer 1


DE Westduitse grootmeester Lothar Schmid 2 is 37 jaar, maar hij ziet er niet ouder uit dan een jaar of 25. Hij is slank gebouwd, heeft donker golvend haar, draagt een zwart gerande bril en is altijd volgens de laatste mode gekleed. Hij rijdt in een Mercedes-sportwagen, is enkele jaren geleden getrouwd met een rijke vrouw en hij is in het bezit van de grootste particuliere schaakbibliotheek ter wereld.
Men schat zijn bibliotheek op ongeveer tienduizend exemplaren. Onverklaarbaar is dat niet, want de ouders van Schmid zijn rijk geworden door de uitgave van de boeken van Karl May en zoon Lothar zit tot op de huidige dag in het uitgeversbedrijf.
Met boeken is hij dus opgegroeid. Desondanks is Lothar Schmid geen boekenwurm geworden. Hij is vlot in de omgang en hij is zeer gezien bij iedereen in en buiten Duitsland, die schaak speelt.

Met ontzag

Lothar Schmid heeft in het landentoernooi te Hamburg fantastisch goed gespeeld. Met 6½ punt uit tien partijen lverde hij het grootste aandeel in het totaal van 45 punten uit honderd partijen, die de Duitse ploeg scoorde. Zijn opvallendste resultaat was de overwinning op ex-wereldkampioen Botwinnik 3 in de zesde ronde. Als men bedenkt dat Lothar Schmid in het landentoernooi te Tel Aviv 1964 niemand minder dan Keres 4 versloeg, dan is het te begrijpen, dat de Russen met ontzag naar deze geniale Duitse grootmeester opzien.
Hierbij zijn partij tegen Botwinnik.
Wit: BOTWINNIK. Zwart: LOTHAR SCHMID (Hamburg 1965)
1. d2—d4, Pg8—f6; 2. c2—c4, d7—d6; 3. Pb1—c3, e7—e5; 4. Pg1—f3, Pb8—c6
(Een onbevangen zet waaraan tot dusver weinig aandacht is besteed).
5. d4—d5.
(Hierna ontstaat een voor zwart niet ongunstige variant van het Koningsindisch 5. Waarschijnlijk is Botwinnik er van uit gegaan dat wits voordeel na 5. dxe5, Pxe5; 6. Pxe5, dxe5; 7 Dxd8†, Kxd8; 8. Lg5, c6 te klein is om met kans op succes op winst te spelen).

Steunpunt

5. ...., Pc6—e7; 6. e2—e4, g7—g6; 7. g2—g3, Lf8—g7; 8. Lf1—g2, 0—0; 9. 0—0, Pf6—d7; 10. Pf3—e1, f7—f5; 11. Pe1—d3, h7—h6.
(Gligoric 6 speelt hier gewoonlijk 11. .... , Pf6 en pas na 12. f3, h6). 12. f2—f4, Kg8—h7; 13. Lc1—d2, f5xe4; 14. Pc3xe4, Pe7—f5.
(Op weg naar het steunpunt d4).
15. Kg1—h1, e5xf4; 16. Pd3xf4. Pd7— e5; 17. Ta1—c1, c7—c5!
(Konsekwent op de beheersing van het steunpunt d4 gespeeld. Na 18. dxc6 e.p. krijgen de zwarte stukken teveel vrij spel).
18. b2—b4, b7—b6.
(Wéér konsekwent, maar desondanks, vraagt men zich af wat Botwinnik op 18 ...., cxb4 zou hebben gespeeld, daar 19. Lxb4 wegens 19 ...., Pe3 de kwaliteit kost).
(Een poging om de stelling ten koste van alles te compliceren).
20 .. .., Lc8xe6; 21. d5xe6, Dd8—e7; 22. Pe4—c3

LOTHAR SCHMID



BOTWINNIK

22 ...., De7xe6!!
(Botwinnik heeft bij de vooruitberekening blijkbaar gedacht, dat hij een tempo zou winnen door de aanval op de toren a8. Op 23. Lxa8 volgt echter 23 .... , Pxg3†!; 24. hxg3, Dh3†: 25. Kg1, Pg4! en nu faalt 26. Txf8? op 26. ...., Ld4†! en mat, zodat wit niet anders heeft dan 26. Dxg4!).

Ruiterij

23. Pc3—d5, Ta8—b8; 24. Pd5—f4, De6—d7. 25. Dd1—c2, Pf5—d4.
(De zwarte ruiterij beheerst nu het slagveld).
26. Dc2—e4, Tb8—b2; 27. Ld2—c3, Tb2xa2; 28. Tc1—b1, Dd7—f5; 29. Tb1—b7, Tf8—f7.
(Eenvoudig en afdoende).
30. Lc3xd4, c5xd4; 31. Tb7xf7, Df5xf7!
(Na 31. .. .., Pxf7; 32. Dxf5, gxf5; 33. Lh3 heeft wit nog tegenspel).
32. Pf4—h5, Ta2—f2!; 33. Ph5—f4, Tf2xf1†; 34. Lg2xf1, Df7—f5; 35. De4xf5, g6xf5; 36. Lf1—h3, Pe5—g4; 37. Lh3—g2, Pg4—e3; 38. Lg2—c6, Lg7—e5; 39. Pf4—d3, Pe3xc4; 40. Lc6—b5, Pc4—e3; 41. Pd3—b4, a7—a5; 42. Pb4—c6. 6
Dat was de zet, die Botwinnik bij het afbreken onder couvert heeft afgegeven. De partij gaf hij later, zonder verder spelen op.


[1]In: Algemeen Dagblad, 10 juli 1965.
[2]Lothar Schmid (* 10 mei 1928 , † 18 mei 2013) was een van de vier zoons van Dr. Euchar Albrecht Schmid (* 29 augustus 1884 , † 15 juli 1951), die in 1912 het Karl-May-Verlag hat opgericht. Samen met zijn broers Joachim (* 29. Juni 1922 , † 10 januari 2003) en Roland (* 15 mei 1930 , † 4 januari 1990) leidde Lothar Schmid de uitgeverij van 1951 tot 2007; Joachim overigens maar tot 1993). De vierde broer, Wolfgang (* 1924), is in de oorlog verdwenen en waarschijnlijk gesneuveld. Sinds 2007 is Lothars zoon Bernhard Schmid (* 1962) de enige directeur van de uitgeverij.
Lothar Schmid was tevens schaakgrootmeester en bezat de grootste particuliere collectie schaakboeken ter wereld (bij zijn dood ongeveer 50.000 exemplaren); in 2005 werd hij tot schaakscheidsrechter van de eeuw uitgeroepen.
[3]Michail Botwinnik (* 4/17 augustus 1911 , † 5 mei 1995) was een Russisch schaakgrootmeester; wereldkamppioen schaken van 1948 tot 1957, van 1958 tot 1960 en van 1961 tot 1963.
[4]Paul Keres (* 7 januari 1916 , † 5 juni 1975) was een Ests/Sowjets schaakgrootmeester.
[5]Konings-Indisch is een bepaalde schaakopening, waarbij als eerste zetten 1.d4, Pg8—Pf6 en 2. c4, g6 gedaan worden (ECO-code E61).
[5]Svetozar Gligorić (* 2 februari 1923, † 14 augustus 2012) was een Joegoslavisch, later Servische schaakgrootmeester.
[6]Niet in de krant, maar gelukkig wel op 365Chess.com is de stand van deze partij na 41 zetten te zien:




Terug naar de Nederlandstalige bibliografie.

Terug naar de Karl May-startpagina.

Terug naar de Apriana-startpagina.